Anthropic پنج درصد سهامش را به صندوق «منفعت عمومی» می‌دهد؛ این تصمیم چه معنایی برای آینده شغل‌ها دارد؟

Anthropic دقیقاً چه اعلام کرد؟

طبق یادداشت رسمی Anthropic، شرکت ۵ درصد سهامش را به صندوق منفعت عمومی متعهد می‌کند. نکته جالب‌تر سازوکار رشد این سهم است: هیئت‌مدیره می‌تواند به ازای هر ۵۰ درصد افزایش ارزش شرکت نسبت به یک خط مبنای مشخص، ۲ درصد دیگر به صندوق اضافه کند. خود این خط مبنا هنوز اعلام نشده است.

Anthropic در توضیح منطق این طراحی نوشته است هرچه شرکت بزرگ‌تر شود، سهم بیشتری از آن می‌تواند مستقیماً به منفعت عمومی اختصاص پیدا کند. یعنی صندوق قرار نیست فقط یک کمک ثابت باشد؛ اندازه‌اش به موفقیت مالی خود شرکت گره خورده است.

• سهم اولیه: ۵ درصد سهام، به شرط تأیید سهام‌داران
• افزایش احتمالی: ۲ درصد به ازای هر ۵۰ درصد رشد ارزش شرکت بالاتر از خط مبنا، به تشخیص هیئت‌مدیره
• شکل حقوقی: یک شرکت با مسئولیت محدود (LLC) که تماماً متعلق به Anthropic است
• ممنوعیت: استفاده از این سهام برای لابی‌گری یا کمک‌های سیاسی، در آمریکا و هر جای دیگر

چرا یک شرکت و نه یک خیریه معمولی؟

Anthropic به‌جای ثبت یک خیریه رایج آمریکایی، صندوق را به شکل یک LLC تماماً متعلق به خودش ساخته است. دلیلی که خود شرکت آورده انعطاف بیشتر است: این ساختار اجازه می‌دهد صندوق انواع مختلفی از کمک را انجام دهد، از اهدای مبالغ بزرگ به سازمان‌های غیرانتفاعی سنتی گرفته تا پرداخت مستقیم به گروه‌های مشخصی از مردم.

این انتخاب البته یعنی کنترل صندوق در عمل نزدیک به خود شرکت می‌ماند. Anthropic گفته جزئیات ساختار، شیوه اداره و نقطه‌های ارزش‌گذاری را در ماه‌های آینده منتشر می‌کند و یک گزارش منفعت عمومی هم بیرون خواهد داد. پس بخش مهمی از پاسخ این سؤال که صندوق چقدر مستقل عمل می‌کند هنوز روشن نیست.

شغل‌ها در مرکز توجه

از میان کارهایی که صندوق می‌تواند انجام دهد، Anthropic به‌صراحت به اثر هوش مصنوعی بر بازار کار اشاره کرده است. شرکت پیش‌تر ۲۰۰ میلیون دلار برای پژوهش درباره آینده اقتصاد و این موضوع کنار گذاشته بود، اما در یادداشت تازه نوشته با سرعت پیشرفت هوش مصنوعی شاید به رویکردهای جسورانه‌تری نیاز باشد. پرداخت مستقیم به گروه‌های آسیب‌دیده یکی از همین گزینه‌هاست.

الجزیره برای نشان دادن ابعاد این نگرانی به گزارشی از مک‌کینزی اشاره کرده که ماه گذشته منتشر شد. طبق آن برآورد، تا ۱۱ میلیون کارگر آمریکایی ممکن است در ده سال آینده به‌خاطر خودکارسازی با هوش مصنوعی ناچار شوند شغل یا حرفه‌شان را عوض کنند. این عدد درباره آمریکاست، اما نشان می‌دهد چرا حتی سازندگان هوش مصنوعی حالا درباره هزینه اجتماعی محصولاتشان حرف می‌زنند.

نکته کلیدی: صندوق هنوز پولی خرج نکرده و برنامه مشخصی برای پرداخت اعلام نشده است؛ آنچه امروز داریم یک تعهد و یک چارچوب است.

سهامی که می‌توانست پاداش مدیران شود

یکی از جمله‌های قابل‌توجه یادداشت Anthropic درباره حقوق مدیران است. شرکت نوشته در شرکت‌های فناوری رایج است که مدیران پاداش‌های سهامی رو به افزایش بگیرند و Anthropic سهامی را که ممکن بود چنین مسیری برود، به سمت منفعت عمومی هدایت می‌کند.

این تصمیم کنار تعهدهای قبلی شرکت قرار می‌گیرد. طبق همان یادداشت، بنیان‌گذاران Anthropic در زمان تأسیس متعهد شدند ۸۰ درصد سهام خود را اهدا کنند و شرکت برنامه‌ای دارد که تعهدهای اهدای سهام کارکنان را هم‌اندازه جبران می‌کند؛ حدود نیمی از کارکنان در آن شرکت کرده‌اند. Anthropic می‌گوید با صندوق تازه، روی هم حدود ۲۰ درصد سهام شرکت به منفعت عمومی اختصاص پیدا می‌کند، بدون احتساب افزایش‌های بعدی.

پیش‌زمینه: عرضه اولیه و شرکت منفعت عمومی

Anthropic در سال ۲۰۲۱ توسط گروهی از کارکنان سابق OpenAI تأسیس شد و در ایالت دلاور آمریکا به‌عنوان «شرکت منفعت عمومی» ثبت شده است. به گزارش الجزیره، اساسنامه شرکت مدیرانش را موظف می‌کند میان سود سهام‌داران و توسعه مسئولانه هوش مصنوعی تعادل برقرار کنند.

الجزیره همچنین نوشته انتظار می‌رود Anthropic پیش از پایان ۲۰۲۶ وارد بورس آمریکا شود و تحلیلگران ارزش آن را پیش از عرضه بیش از ۲ هزار میلیارد دلار پیش‌بینی کرده‌اند. این رقم یک پیش‌بینی است، نه ارزش رسمی اعلام‌شده؛ اما نشان می‌دهد چرا ۵ درصد سهام این شرکت می‌تواند در عمل یکی از بزرگ‌ترین تعهدهای خیریه‌ای حوزه فناوری باشد.

این خبر برای ما چه پیامی دارد؟

برای کاربر عادی، این خبر تغییری در کار با Claude ایجاد نمی‌کند. اما نشانه روشنی است که بحث اثر هوش مصنوعی بر شغل‌ها از گفت‌وگوی دانشگاهی بیرون آمده و حالا شرکت‌های سازنده هم برای آن بودجه و ساختار می‌سازند. وقتی یک شرکت پیشرو بخشی از دارایی خودش را برای جبران پیامدهای محصولش کنار می‌گذارد، یعنی خودش این پیامدها را جدی می‌داند.

برای دانشجوها و کسانی که تازه وارد بازار کار می‌شوند، پیام عملی این است که منتظر شبکه حمایتی دیگران نمانند. هیچ صندوقی جای مهارت به‌روز را نمی‌گیرد.

• یاد بگیرید کارهای تکراری رشته خودتان را با ابزارهای هوش مصنوعی انجام دهید
• روی مهارت‌هایی سرمایه‌گذاری کنید که قضاوت، ارتباط و مسئولیت انسانی می‌خواهند
• برای کسب‌وکار، پیش از خودکارسازی یک کار، برنامه آموزش دوباره نیروها را هم بچینید
• خبرهای رسمی شرکت‌ها را از برآوردهای رسانه‌ای جدا کنید

از این به بعد چه چیزی را باید دنبال کرد؟

سه چیز در ماه‌های آینده مشخص می‌کند این صندوق چقدر واقعی و اثرگذار است: رأی سهام‌داران به تعهد ۵ درصدی، انتشار جزئیات اداره صندوق و خط مبنای ارزش‌گذاری، و اولین برنامه‌های واقعی پرداخت یا کمک. اگر صندوق واقعاً به‌سمت پرداخت مستقیم به کارگران آسیب‌دیده برود، می‌تواند الگویی برای شرکت‌های دیگر هوش مصنوعی شود.